C4H10- n-bütan
n-Bütan (C₄H₁₀), LPG ve aerosol sistemlerinin temel bileşenlerinden biri olan, dört karbonlu, düz zincirli bir alkan gazıdır.
n-Bütan (C₄H₁₀) – Özellikleri, Kullanım Alanları ve Güvenlik Bilgileri
Kimyasal Formül: C₄H₁₀
Yapısı: Dört karbonlu düz zincirli alkan
Kimyasal Sınıf: Alkan (doymuş hidrokarbon)
İzomer: izo-Bütan (dallanmış yapıdır; bu içerikte yer almaz)
Fiziksel ve Kimyasal Özellikler:
- Renksiz, kokusuz, yanıcı gazdır (ticari kullanımda kokulandırılır)
- Kaynama noktası: –0.5°C
- Yoğunluk: Havadakinden ağırdır – düşük bölgelerde birikebilir
- Basınç altında sıvılaştırılabilir ve LPG formunda taşınabilir
- Suda çözünmez; organik çözücülerle uyumludur
n-Bütan’ın Kullanım Alanları:
-
LPG Bileşeni Olarak:
- Evsel tüplerde, kamp ocaklarında, ısıtıcı sistemlerde
- Propan ile karıştırılarak basınçlı yakıt haline getirilir
-
Aerosol ve Sprey Üretimi:
- Deodorant, boya spreyi ve ev tipi spreylerde itici gaz
- CFC içermeyen formülasyonlarda yaygın kullanılır
-
Kimyasal Hammadde Olarak:
- Bütadien ve etilen gibi kimyasalların üretiminde ara madde
- Organik sentez ve polimer öncülleri üretiminde görev alır
-
Kullanıldığı Sektörler:
- Enerji ve LPG sistemleri
- Kozmetik ve ambalaj sektörü (aerosol)
- Kimya ve petrokimya sanayi
- Soğutucu gaz alternatifleri
-
⚠️ Güvenlik Bilgileri:
❗ Son derece yanıcı ve patlayıcıdır
❗ Gaz sızıntısı durumunda zemine çöker ve boğucu ortam oluşturabilir
✅ Gaz dedektörü ve havalandırma sistemleri zorunludur
✅ Depolama, dolum ve taşıma süreçlerinde statik elektriğe karşı topraklama şarttır